Anasayfa / Kararlar / 2025/8902 E.
Karar · Yargıtay 12. Hukuk Dairesi
Tasarrufun iptalinde taşınmaz icrada satılmışsa artan bedel araştırılmadan karar verilemez
Özet
Alacaklı, borçlunun birden çok bağımsız bölümü bağlantılı şirket ve kişilere devrettiğini ileri sürerek tasarrufların iptalini istedi; ilk derece mahkemesi davayı kısmen kabul etti, istinaf başvuruları reddedildi. Yargıtay, taraf olmayan ve davacının talebinden vazgeçtiği kişiye ait taşınmaz hakkında iptal kararı verilmesini, hiçbir tasarrufun tarafı olmayan davalının yargılama giderinden sorumlu tutulmasını hatalı buldu. Başka bir icra dosyasından cebri icra yoluyla satılan taşınmaz yönünden ise ihale dosyası incelenip ihale alacaklısına ödemeden sonra artan bedel kalıp kalmadığı araştırılmadan talebin reddedilemeyeceğini belirterek hükmü bozdu.
Uygulamaya etkisi
Devredilen mal sonradan başka bir takipte ihaleyle satılmışsa alacaklı talebinin düştüğünü varsaymamalı, ihale dosyasının getirtilmesini ve varsa artan bedelin tahsiline karar verilmesini istemelidir. Davalı sıfatı da yalnızca tasarrufun tarafları ve kötü niyetli sonraki edinenlerle sınırlı tutulmalıdır; aksi hâlde alacaklı yargılama giderine katlanabilir.
In English
A creditor brought actions to set aside the debtor's transfers of several flats to related companies and individuals. The lower courts partly granted the claims. The Court of Cassation reversed on several points: the court annulled a transfer to a person who was not a party and for which the creditor had withdrawn its claim; it ordered costs against a defendant who was not party to any transfer; and, for a flat later sold at a forced sale in another enforcement file, it dismissed the claim without examining that file. The court must check whether any surplus remained after the auction creditor was paid; if so, the transferee is liable up to that amount, and if not, the claim has become moot. Practical point: when the transferred asset has been sold at auction, ask the court to bring in the auction file and claim any surplus.
Monthly English summaries: Turkish Enforcement Law Update
Kararın ilgili bölümü
Yargıtay'ın değerlendirmesinden:
Davacı, iptal davası sabit olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde cebri icra yolu ile hakkını almak yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK md.283/1).
İİK'nın 283/II. maddesine göre de iptal davası, dava konusu mal ve hak, lehine tasarruf yapılmış olan 3. kişinin elinde ise iptal davasının konusu o mal veya hak üzerinde cebri icraya devam edilmesi, lehine tasarruf yapılan kişi o mal veya hakkı elinden çıkarmış ise o zaman 3. kişinin o mal veya hakkın değeri oranında tazminata mahkum edilmesi gerekir.
Dava konusu taşınmaz üzerindeki ipotek ve/veya haciz nedeni ile(borçlunun borcundan kaynaklanan) cebri icra yolu ile satılması halinde ise davalı 3. kişinin elinde bir bedel kalır ise 3. kişi bu bedel ile sorumlu tutulur.
Bu durumda yukarıda da açıklandığı üzere; icrai satışın yapıldığı icra dosyasının dosya arasına alınarak, mahkemece ihale dosyasının incelenerek söz konusu ihale neticesinde ihale alacaklısının alacağını alıp almadığı, alacağını aldıktan sonra bakiye bedel kalıp kalmadığının araştırılması, bakiye bedel kalması halinde söz konusu bedelin tahsili yönünde karar verilmesi, bakiye bedel kalmaması halinde icrai satışı yapılan gayrimenkul ile ilgili konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, haklılık-haksızlık durumuna göre de davalıların yargılama masraflarından sorumluluğunun belirlenerek karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile karar vermesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Davalıların sair temyiz itirazları reddedilmiş, hüküm açıklanan nedenlerle re'sen ve temyiz itirazları yönünden bozulmuştur; 03.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verilmiştir.